Cảnh báo số ca đau cứng vai sau Tết tăng cao
Bác sĩ Li Zhiyao, Khoa Chỉnh hình, Bệnh viện Thành phố Đài Bắc, chi nhánh Zhongxing, cho biết giai đoạn trước và sau Tết Nguyên tiêu thường là thời điểm số ca viêm dính bao khớp vai tăng cao. Nguyên nhân được cho là do trong suốt mùa Tết, người dân tiêu thụ nhiều thực phẩm từ gạo nếp và đồ ngọt có chỉ số đường huyết cao, khiến đường huyết dao động kéo dài, dễ kích hoạt phản ứng viêm ở khớp vai. Dữ liệu lâm sàng cho thấy 13-30% bệnh nhân tiểu đường mắc tình trạng này và bệnh có thể xuất hiện ở cả hai bên vai. Vì vậy, không nên xem đau vai sau Tết chỉ là mệt mỏi thông thường mà trì hoãn việc thăm khám.
Bác sĩ Li đặc biệt lưu ý người mắc tiểu đường: nếu sau những bữa ăn thịnh soạn cảm thấy vai cứng bất thường, thậm chí khó nhấc tay lên vào ngày hôm sau, thì đó có thể không đơn thuần là mệt mỏi sau dịp lễ, mà là dấu hiệu cảnh báo tình trạng viêm dính bao khớp vai do đường huyết mất kiểm soát.
Theo chuyên gia, nhiều người nhầm lẫn viêm dính bao khớp vai với rách chóp xoay. Tuy nhiên, có thể phân biệt bằng thử nghiệm vận động thụ động: nếu người khác vẫn nâng tay bạn lên được nhưng bạn không tự nhấc nổi, khả năng cao là tổn thương chóp xoay - giống như mô tơ hỏng nhưng bản lề còn tốt. Ngược lại, nếu có người hỗ trợ mà tay vẫn cứng, không nhấc lên được, đó là dấu hiệu điển hình của viêm dính bao khớp vai, như bản lề bị gỉ sét và kẹt cứng.
Bác sĩ Li thăm khám cho bệnh nhân bị đau cứng khớp vai. Ảnh: SETN
3 dấu hiệu cảnh báo
Bác sĩ Li chỉ ra ba dấu hiệu cần đặc biệt lưu ý. Thứ nhất là đau dữ dội về đêm, cơn đau ảnh hưởng đến giấc ngủ, thậm chí chỉ cần trở mình chạm vào vai cũng khiến tỉnh giấc. Thứ hai là hạn chế rõ rệt biên độ vận động, chẳng hạn không thể với tay cài móc áo ngực phía sau hoặc không thể tự sấy, chải tóc. Cuối cùng là đau kéo dài trên một tháng mà không thuyên giảm.
Theo bác sĩ Lee, với những trường hợp đau cứng vai ở người mắc tiểu đường - vốn dễ bị dính khớp và dai dẳng hơn - giai đoạn đầu có thể điều trị bằng thuốc uống kết hợp phục hồi chức năng.
Nếu sau ba tháng điều trị bảo tồn mà không cải thiện, bác sĩ khuyến nghị cân nhắc phẫu thuật nội soi giải phóng bao khớp (Arthroscopic Capsular Release). Phương pháp này chỉ cần hai vết rạch nhỏ khoảng 0,5 cm để cắt mở phần bao khớp bị dính, giải phóng tình trạng co cứng và đồng thời xử lý gai xương hoặc viêm kèm theo. Thủ thuật có độ an toàn cao và khả năng phục hồi tốt.
Kiểm soát đường huyết để bảo vệ khớp vai, tránh xoa bóp quá mức
Theo bác sĩ Li, kiểm soát đường huyết cũng chính là bảo vệ khớp vai. Ông cho biết nhiều bệnh nhân chưa nhận thức đầy đủ tác động của tăng đường huyết đối với hệ cơ xương khớp. Khi xuất hiện đau hoặc cứng vai bất thường, không nên tin vào các phương pháp truyền miệng hay xoa bóp quá mức. Với người mắc tiểu đường - vốn có chất lượng xương và mô mềm dễ tổn thương hơn - việc tác động mạnh có thể gây rách bao khớp, thậm chí gãy xương.
Để tránh tình trạng đau cứng khớp vai, cách xử trí đúng là kiểm soát tốt đường huyết, đồng thời sớm đến cơ sở chuyên khoa để được đánh giá và điều trị phù hợp bằng thuốc, phục hồi chức năng hoặc can thiệp ngoại khoa khi cần thiết. Chỉ như vậy mới có thể cải thiện tình trạng cứng khớp và phục hồi vận động hiệu quả.
Hướng Dương (Theo SETN)
